Desi Hesaplama: Kargo Desisi (Hacimsel Ağırlık) Nasıl Hesaplanır?

Desi nedir, neden kullanılır?

Desi, bir kolinin kapladığı hacmin ağırlık cinsinden karşılığıdır. Kargo firmaları için yalnızca koli ağırlığı değil, kolinin araçta ne kadar yer kapladığı da önemlidir: bir yastık kutusu çok hafiftir ama bir kamyonun hacmini küçük bir demir kutudan çok daha fazla doldurur. Bu yüzden firmalar kolinin hacimsel ağırlığını (desisini) hesaplar ve gerçek ağırlıkla karşılaştırır. İkisinden büyük olan değer, tarifedeki fiyat aralığını belirlemek için esas alınır.

• Desi = en × boy × yükseklik (cm) ÷ bölen
• Faturalanacak değer = desi ile gerçek ağırlıktan (kg) büyük olanı
• Birden çok koli = tek kolinin değeri × koli adedi

Bölen değeri: 3000, 5000, 6000

Bölen, kaç santimetreküplük hacmin bir desiye ya da bir kilograma denk sayılacağını belirler. Yurt içi karayolu kargolarında yaygın değer 3000’dir. Ekspres kurye ve yurt dışı gönderilerinde 5000, hava kargoda ise 6000 gibi daha büyük bölenler de kullanılabilir. Bölen büyüdükçe aynı koli için desi küçülür. Kesin değer firmaya, taşıma türüne ve sözleşmeye göre değiştiği için gönderi yapacağınız firmanın uyguladığı böleni öğrenip araca girin. Aşağıdaki tablo 60 × 40 × 35 cm’lik bir kolinin (84.000 cm³) bölene göre desisini gösterir:

Çalışılmış örnekler

Hafif ama hacimli koli. Ölçüler 60 × 40 × 35 cm, gerçek ağırlık 12 kg, koli adedi 2, bölen 3000 olsun. Bir kolinin hacmi 60 × 40 × 35 = 84.000 cm³, desisi 84.000 ÷ 3.000 = 28’dir. Desi (28) gerçek ağırlıktan (12 kg) büyük olduğu için esas alınan değer desidir. İki koli için faturalanacak değer 28 × 2 = 56 desi olur. Rakamlar varsayımsal bir koliye aittir.

Küçük ama ağır koli. 30 × 20 × 10 cm ölçüsünde, 7 kg ağırlığında bir koli için hacim 6.000 cm³ ve desi 6.000 ÷ 3.000 = 2’dir. Gerçek ağırlık (7 kg) desiden büyük olduğundan faturalanacak değer 7 kg olur.

1 desi kaç santimetreküp, kaç kilogram?

Bölen 3000 iken 1 desi, 3.000 cm³’lük hacme karşılık gelir; örneğin 10 × 10 × 30 cm’lik bir kutu tam 1 desidir. Desi, bir kilogramın birebir karşılığı değildir; ancak ücretlendirmede iki değer aynı ölçekte karşılaştırıldığı için 1 desiyle 1 kilogram eşdeğer sayılır. Yani 28 desilik ama 12 kg ağırlığındaki koli, tarifede 28 desilik yük gibi işlem görür. Bu mantığı bilmek, hacimli ürünlerde neden beklenenden yüksek bir ücretle karşılaşıldığını anlamanızı kolaylaştırır.

Kargo firmasına sormanız gerekenler

• Hangi bölen değerini kullanıyorsunuz (3000, 5000 veya başka bir değer)?
• Desi ve ağırlık küsuratları nasıl yuvarlanıyor?
• Birden çok koli tek gönderi sayılıyor mu, yoksa her koli ayrı mı değerlendiriliyor?
• Ölçü veya desi sınırı ve aşıldığında uygulanan ek koşullar var mı?

Desiyi küçültmenin yolları

• Ürüne uygun ambalaj seçin. Fazla boşluk bırakılan büyük kutular desiyi gereksiz yükseltir.
• Yumuşak ürünleri sıkıştırın veya vakumlayın. Tekstil, yastık ve benzeri ürünlerde hacim ciddi biçimde azalabilir.
• Ölçüyü dikkatli alın. Şişen koliler bant ve çıkıntılar yüzünden beklenenden büyük ölçülebilir; kolinin sıkı kapatılması desiyi korur.
• Birden çok ürünü birleştirmeyi tartın. Bazen iki küçük koli yerine tek bir koli, bazen de tersi daha düşük değer verir; araçta iki senaryoyu ayrı ayrı deneyin.
• Yolculuk veya sefer maliyetini de hesaplamak isterseniz yakıt maliyeti hesaplama aracına bakabilirsiniz.