Tiyatro Oyunları İçin Web Sitesi Tasarımı

Oyunun sitesine bakan kişi ne arıyor, nerede vazgeçiyor?

Bir oyunun adını arayan kişi aslında en az üç ayrı amaçla gelmiş olabilir. İlki, afişi ya da bir arkadaşının önerisini görüp 'bu oyun ne anlatıyor, kaç dakika sürüyor, yaşım ya da çocuğum için uygun mu, nerede oynanıyor' diye bakan seyircidir. İkincisi, kendi salonunda ya da festivalinde bu oyunu ağırlamayı düşünen programcı, kültür merkezi sorumlusu ya da okul yöneticisidir. Üçüncüsü ise oyun hakkında yazı hazırlayan, afiş ve fotoğraf arayan gazeteci veya eleştirmendir.

Seyirci için kritik an, gösterim tarihini ve yerini ararken karşısına eski bir takvim çıkmasıdır; bilet bilgisi için nereye başvuracağını bulamazsa oyuna ilgisi kalsa bile vazgeçebilir. Programcı için kırıldığı yer, sahne ölçüsünü ve teknik ihtiyaçları bulamamak ve her şeyi tek tek telefonda sormak zorunda kalmaktır. Basın tarafı ise indirilebilir bir afiş, kadro listesi ve oyun metni özeti ister; bunlar yoksa haber yapılmayabilir.

Oyun kısa ömürlü bir üründür: bugün afişte olan oyun birkaç ay sonra sahneden inebilir. Bu yüzden site bir kez kurulup bırakılacak bir broşür değil, her gösterim dönemi güncellenen ama oyunun kalıcı adresini koruyan bir yapı olarak düşünülmelidir. İyi kurulmuş bir site hem seyirciye hem salona aynı kaynaktan doğru bilgi verir, telefonunuzu yalnızca gerçekten konuşulması gereken durumlara bırakır.

• Oyun sayfası: konu özeti, süre, yaş uygunluğu ve kadro tek bakışta
• Gösterim listesi: tarih, salon ve bilet bilgisi için yönlendirme güncel
• Davet paketi: sahne ölçüsü, teknik ihtiyaç ve ekip bilgisi indirilebilir
• Basın bölümü: afiş, fotoğraf ve kısa oyun notu kullanım izniyle birlikte
• Sahneden inen oyun için arşiv sayfası: boş sayfa yerine yönlendirme

Oyunun kendi sitesi mi, topluluk sitesinde bir sayfa mı?

Tek bir oyun için ayrı bir web adresi almak her zaman gerekli değildir, ama bazı durumlarda mantıklıdır. Oyun, farklı salonlarda uzun süre dolaşacaksa, oyunun kendi adı topluluğun adından daha çok aranıyorsa ya da oyun başka bir kumpanyayla ortak yapımsa kendi adresi kalıcı bir çözüm sunabilir. Topluluk birden çok oyun sahneliyorsa her oyun için topluluk sitesi içinde ayrı bir sayfa, bakımı daha kolay ve daha ekonomik bir yoldur.

Karar verirken şu soruyu sorun: Oyun bittiğinde adres ne olacak? Oyun sahneden indikten sonra alan adı terk edilirse, o adresi paylaşmış tüm afişler, haberler ve sosyal medya gönderileri boş bir sayfaya yönlenir. Oyunun kendi sitesini açıyorsanız, oyun kapandığında bir arşiv sayfasına dönüştürme ve topluluğun diğer oyunlarına bağlantı verme planını baştan yapın.

Her iki durumda da oyunun adı, yönetmeni, topluluğun adı ve iletişim bilgisi tutarlı yazılmalıdır. Afişte 'Gece Konuşmaları', sosyal medyada 'Gece Konuşmaları Oyunu', sitede 'Gece Konuşmaları - Tiyatro' yazılırsa arama motorları ve insanlar bunları aynı iş olarak bağlamakta zorlanır. Bir yazım belirleyip her yerde onu kullanın.

Oyun sayfası: spoiler vermeden merak uyandırmak

Oyun sayfasının ilk ekranı afişi, oyunun adını, yazarını ve yönetmenini, süreyi, ara olup olmadığını ve yaş uygunluğunu içermelidir. Süre bilgisini oyunun gerçek uzunluğuna göre yazın; 'yaklaşık' demek hem dürüst hem pratiktir. Yaş uygunluğu ve içerik notu (şiddet, ağır dil, korku ögeleri gibi) özellikle aile ve okul grupları için belirleyicidir; bu bilgiyi gizlemek ya da yumuşatmak, salonda hoşnutsuz seyirci olarak size geri dönebilir.

Konu özetini oyunun hikâyesini baştan sona anlatmadan yazmak, tiyatro metinlerinin belki de en zor kısmıdır. Üç dört cümlelik bir giriş, oyunun atmosferini ve çatışmasını gösterip sonunu açıklamamalıdır. Oyun bir uyarlama ya da çeviriyse bunu yazının altına açıkça not etmek, hem eser sahibine saygı hem de seyirciye dürüstlük demektir.

Kadro bölümünde oyuncuların, yönetmenin, dekor ve ışık tasarımcılarının adı bulunur. Kadro değiştiğinde bunu geciktirmeden güncelleyin; afişte olan bir oyuncunun sahnede olmadığını salonda öğrenen seyirci, aldatıldığını düşünebilir. Çalışanların fotoğrafı ve adı için izin almak gerekir; bu konu aşağıdaki mevzuat bölümünde ayrıca ele alınıyor.

Gösterim listesi: tarih, salon ve bilet bilgisi için yönlendirme

Gösterim listesi sitenin en çok bakılan, en kolay eskiyen bölümüdür. Her gösterim için tarih, saat, salonun adı ve adresi, harita bağlantısı ve bilet bilgisi için kimi arayacağı ya da hangi sayfaya yönleneceği yeterlidir. Geçmiş tarihli gösterimler otomatik olarak listeden düşmeli ya da 'geçmiş gösterimler' başlığına taşınmalıdır; gelecek tarihli listede bir önceki ayın tarihlerini gösteren bir site, güncel olmadığı izlenimini hemen verir.

Bu sitede bilet satışı ya da internet üzerinden ödeme kurmuyoruz. Bilet işini salonun kendi sistemi, bilet satış noktası veya sizin telefonunuz yürütüyorsa sitede yalnızca doğru yönlendirmeyi gösteririz: 'Bilet bilgisi için salonun telefonu', 'Grup ve okul için bu telefon' gibi. Yanlış ya da eski bir bilet bağlantısı vermek, seyirciyi kapıda mağdur edebilir; bu yüzden bağlantıları her dönem başında kontrol etme alışkanlığı edinin.

Turne yapan bir oyunda şehirlere göre bir görünüm düşünün: ziyaretçi 'benim şehrimde ne zaman' sorusunun cevabını ilk bakışta bulabilmelidir. Henüz kesinleşmemiş tarihleri 'planlanıyor' diye işaretlemek yerine, kesinleşene kadar yayımlamamak çoğu zaman daha doğrudur; yayımlanıp iptal olan bir gösterim, oyunun güvenilirliğini zedeler.