💬 WhatsApp ile Yaz 📞 Hemen Ara

Merdiven Basamak Hesaplama: Kaç Basamak, Rıht ve Basamak Derinliği?

Kat yüksekliğini (cm) ve ideal rıhtı girin; araç kaç basamak gerektiğini, gerçek rıht yüksekliğini ve Blondel kuralına göre basamak derinliğini hesaplasın. Toplam yatay uzunluk, eğim açısı ve konfor kontrolü de çıkar. Merdiven genişliğini girip ara sahanlık da ekleyebilirsiniz. Kayıt gerekmez.

  • Ücretsiz
  • Kayıt yok
  • Blondel kuralı
  • Sahanlık seçeneği
cm
Alt kat bitmiş zemininden üst kat bitmiş zeminine olan ölçü (örnek: 280 cm).
cm
Bir basamağın yüksekliği; 17 cm yaygın bir başlangıç değeridir.
cm
Yaygın aralık 60–64 cm; 63 cm ortalama adım uzunluğuna denk gelen değerdir.
cm
Kol genişliği. Geniş merdivenlerde kaplama yüzeyini bu değer büyütür; zorunlu en az genişlik için yönetmeliğe bakın.
cm
Boş bırakırsanız merdiven genişliği kadar alınır.
Kısaca
  • Basamak sayısı: kat yüksekliği ÷ ideal rıht (yuvarlanır); gerçek rıht = kat yüksekliği ÷ basamak sayısı.
  • Blondel kuralı: 2 × rıht + basamak derinliği ≈ 60–64 cm; araç hedefinizi (örnek 63 cm) korur.
  • Yatay uzunluk: (basamak sayısı − 1) × basamak derinliği; rıht 15–19 cm, basamak 25–32 cm yaygın konfor aralığıdır.

Merdiven basamakları nasıl hesaplanır?

İki katı birleştiren merdivenin hesabı üç adımda yapılır. Önce toplam kat yüksekliği ideal rıht yüksekliğine bölünüp en yakın tam sayıya yuvarlanır; bu basamak sayısıdır. Sonra kat yüksekliği bu sayıya bölünerek gerçek rıht bulunur, böylece bütün basamaklar eşit yükseklikte olur. Son olarak basamak derinliği Blondel kuralından türetilir: 2 × rıht + basamak = 60–64 cm. Bu toplam, ortalama bir insan adımının uzunluğuna yaklaşır; rıht yükseldikçe basamağın kısalması bu yüzden gerekir.

Toplam yatay uzunluk, düz bir merdivende (basamak sayısı − 1) × basamak derinliğidir; çünkü üst kat döşemesi son basma yüzeyi gibi çalışır. Eğim açısı ise rıhtın basamak derinliğine oranının ters tanjantıdır.

Yaygın konfor aralıkları

ÖlçüYaygın konfor aralığıNot
Rıht (basamak yüksekliği)15–19 cmYükseldikçe merdiven dikleşir, yorucu olur
Basamak derinliği25–32 cmKısaldıkça ayak tam oturmaz
2 × rıht + basamak60–64 cmBlondel kuralı; 63 cm sık seçilir

Bu aralıklar yönetmelik değil, yaygın konfor değerleridir. Konut ve bina merdivenleri için zorunlu rıht, basamak, genişlik, korkuluk ve baş boşluğu sınırları ilgili yönetmelikte yer alır; projenizde bu sınırlara bakın.

Örnek hesap

Kat yüksekliği 280 cm, ideal rıht 17 cm, Blondel hedefi 63 cm olsun. 280 ÷ 17 = 16,47 olduğundan merdiven 16 basamaklı olur. Gerçek rıht 280 ÷ 16 = 17,5 cm çıkar. Basamak derinliği 63 − 2 × 17,5 = 28 cm. Toplam yatay uzunluk 15 × 28 = 420 cm, yani 4,2 m. Eğim açısı atan(17,5 ÷ 28) = 32,0° bulunur. Rıht ve basamak, yukarıdaki konfor aralığının içindedir. Merdiven 100 cm genişlikteyse basamakların kapladığı yüzey 4,2 m², rıhtların yüzeyi 2,8 m² olmak üzere yaklaşık 7 m² kaplama gerekir. Aynı merdivene 100 cm derinliğinde bir ara sahanlık eklenirse 14 × 28 + 100 = 492 cm yatay uzunluk gerekir.

Merdiven genişliği ve ara sahanlık

Genişlik hem kullanım rahatlığını hem de kaplama miktarını belirler: aynı kat yüksekliğinde geniş bir merdiven daha çok malzeme ister, ama iki kişinin karşılaşmasına ve eşya taşımaya izin verir. Araç genişliği, basamak ve rıht yüzeyini m² olarak vermek için kullanır. Zorunlu en az genişlik yapının türüne göre yönetmelikte tanımlanır; bu yüzden sayı vermek yerine ilgili yönetmeliğe bakmanızı öneririz. Ara sahanlık seçeneğinde sahanlık kat yüksekliğinin yaklaşık yarısına yerleştirilir: ilk kolda basamak sayısının yarısı (tek sayıysa bir fazlası), ikinci kolda kalanı bulunur. Yatay uzunluğa iki basma yüzeyi eksik girer ve sahanlığın derinliği eklenir.

Kat yüksekliğine göre basamak sayısı

Aşağıdaki değerler 17 cm ideal rıht ve 63 cm Blondel hedefiyle bulunmuştur; kendi kat yüksekliğiniz için aracı kullanın.

Kat yüksekliğiBasamak sayısıGerçek rıhtBasamak derinliği
250 cm1516,7 cm29,7 cm
270 cm1616,9 cm29,3 cm
280 cm1617,5 cm28 cm
300 cm1816,7 cm29,7 cm

Uygulamada dikkat edilecekler

  • Tüm rıhtlar eşit olmalı. Birkaç milimetrelik fark bile adım ritmini bozar ve tökezlemeye yol açar.
  • Bitmiş kat yüksekliğini ölçün. Alt ve üst zemin kaplamalarının kalınlığı, ilk ve son basamağın yüksekliğini değiştirir.
  • Yer yetmiyorsa seçenekleri karşılaştırın. Basamak sayısını bir artırmak merdiveni uzatır, bir azaltmak dikleştirir; araç komşu seçenekleri tabloda gösterir.
  • Sahanlıkta kol sayısına dikkat. Uzun merdivenlerde ara sahanlık hem dinlenme noktası hem de yön değiştirme imkânıdır; U ya da L dönüşünde plan yerleşimi farklıdır.
  • Kaplama malzemesini ayırın. Basamak ve rıht yüzeyini m² olarak alıp malzemeye göre fire ekleyin; seramik için seramik ve fayans hesaplama aracına bakabilirsiniz.
Not: Bu araç ölçülerinize göre ön hesap yapar; bina yönetmeliği sınırlarını denetlemez. Uygulama öncesi ilgili yönetmeliğe bakın, ölçüleri proje müellifiyle ya da merdiven ustasıyla doğrulayın.

Sık Sorulan Sorular

Merdiven basamak sayısı nasıl hesaplanır?
Toplam kat yüksekliği, istediğiniz ideal rıht yüksekliğine bölünür ve sonuç en yakın tam sayıya yuvarlanır. Örneğin 280 cm kat yüksekliği ve 17 cm rıht için 280 ÷ 17 = 16,47 çıkar, 16 basamak olur. Tam sayıya yuvarlandığı için gerçek rıht değişir: 280 ÷ 16 = 17,5 cm. Tüm basamaklar bu eşit yükseklikte yapılır.
Blondel kuralı nedir?
Blondel kuralı, rahat bir merdivende iki rıht yüksekliği ile bir basamak derinliğinin toplamının ortalama adım uzunluğuna yakın olması gerektiğini söyler: 2 × rıht + basamak = 60–64 cm. Araç bu toplamı sizin seçtiğiniz hedefte (örnek olarak 63 cm) tutar ve basamak derinliğini buna göre bulur. 17,5 cm rıht için 63 − 2 × 17,5 = 28 cm çıkar.
Merdivenin yatay uzunluğu neden basamak sayısından bir eksik basamakla hesaplanıyor?
Düz bir merdivende üst kat döşemesi son basamak gibi çalışır. Bu yüzden 16 rıht için yalnızca 15 basma yüzeyi (basamak derinliği) gerekir. Yatay uzunluk 15 × 28 = 420 cm olur. Ara sahanlık varsa iki kol toplamda iki basma yüzeyi eksik olur ve sahanlığın derinliği eklenir.
Rıht ve basamak için uygun ölçüler nedir?
Yaygın konfor aralığı olarak rıht için 15–19 cm, basamak derinliği için 25–32 cm kullanılır. Bu aralıklar yönetmelik değildir. Konut, bina ve umuma açık yapılar için zorunlu ölçüler farklı olabilir; ilgili yönetmeliğe ve proje müellifine danışın.
Basamak sayısını bir artırıp azaltırsam ne değişir?
Basamak sayısı arttıkça rıht düşer, Blondel kuralı nedeniyle basamak derinliği büyür ve merdiven daha yatık ama daha uzun olur. Azaltırsanız merdiven daha dik ve kısa olur. Araç, seçilen sayının bir azının ve bir fazlasının sonuçlarını tabloda yan yana gösterir.
Merdiven eğimi kaç derece olmalı?
Eğim açısı atan(rıht ÷ basamak) ile bulunur. Konut merdivenlerinde açı çoğunlukla 30° civarında ya da biraz üzerindedir; araç 17,5 cm rıht ve 28 cm basamak için 32,0° gösterir. Uzun süre kullanılan ana merdivenlerde daha yatık, depo ya da çatı katı gibi yerlerde daha dik merdivenler yapılabilir; bu tür yerlerde mevzuata bakın.
Kat yüksekliğini nasıl ölçmeliyim?
Alt kat bitmiş zemini ile üst kat bitmiş zemini arasındaki düşey mesafeyi ölçün. Kaplamalar (parke, seramik, mermer) henüz yapılmadıysa kalınlıklarını ekleyin ya da çıkarın; aksi hâlde ilk ve son basamak diğerlerinden farklı yükseklikte kalabilir. Bu farklılık tökezlemeye yol açtığı için en çok kaçınılması gereken hatadır.

Bu araç hangi işletmeler için?

Bu ücretsiz araç, aşağıdaki sektörlerde çalışan işletmelerin müşterilerine sunduğu hesaplamalar için hazırlandı. Siz de bu alanda hizmet veriyorsanız sektörünüze özel web sitesi sayfamıza göz atabilirsiniz.

Aynı alandaki diğer araçlar

İnşaat, Yapı ve Tadilat araçlarının tümü → · Tüm sektör araçları →

Sitenizde de böyle araçlar yayınlayın

Tuba Yazılım olarak İnşaat, Yapı ve Tadilat alanındaki işletmelere Kurumsal Tanıtım Web Sitesi hazırlıyoruz: hızlı açılan, Google ve yapay zekâ aramalarına uyumlu, teklif formlu ve bu sayfadaki gibi hesaplama araçlı siteler. Aracı kendi sitenize de ekleyebiliriz.