Yerden Isıtma Boru Metrajı Hesaplama: Kaç Metre Boru Lazım?

Yerden ısıtma boru metrajı nasıl hesaplanır?

Yerden ısıtmada boru, odanın zeminine paralel sıralar halinde ve belirli aralıklarla döşenir. Aralık santimetre cinsinden verilir; bir metrekarelik alanın kenarı 100 cm olduğundan, o alandaki boru uzunluğu 100 ÷ aralık metredir. Yani 20 cm aralıkta metrekare başına 5 m, 10 cm aralıkta 10 m boru gerekir. Bu değer alanla çarpılır ve kolektör bağlantısı için bir pay eklenir:

Metraj = alan × (100 ÷ aralık) × (1 + bağlantı payı ÷ 100)

Aracın varsayılan bağlantı payı yüzde 10’dur; isterseniz odanın kolektöre uzaklığına göre değiştirebilirsiniz. Kangal sayısı, toplam metrajın kangal boyuna bölünüp yukarı yuvarlanmasıyla bulunur. Devre sayısı ise metrajın, devre başına izin verdiğiniz azami uzunluğa bölünmesiyle elde edilir.

Boru aralığına göre boru miktarı

Aralığı daraltmak zeminden yayılan ısıyı artırır ama boru, kolektör çıkışı ve işçilik de artar. Genellikle dış duvara bakan kenar şeridinde borular daha sık, odanın iç kısmında daha seyrek döşenir; araç bu farkı hesaba katmaz ve tek bir ortalama aralıkla çalışır.

Örnek hesap

22 m² büyüklüğünde bir salonu 20 cm aralıkla döşeyeceğimizi düşünelim. Metrekare başına 5 m boru gideceği için 22 × 5 = 110 m bulunur. Yüzde 10 bağlantı payı eklenince toplam 121 m olur. 100 m’lik kangal alınırsa 121 ÷ 100 = 1,21 olduğundan 2 kangal gerekir ve yaklaşık 79 m boru artar. 120 m’lik kangalda 121 ÷ 120 = 1,008 olduğundan yine 2 kangal çıkar, bu kez yaklaşık 119 m artar; kangal boyunu seçerken ortada kalan fazlalığı da hesaba katın.

Devre başına azami 100 m kabul edilirse 121 m’lik boru 2 devreye bölünür ve her devre yaklaşık 61 m olur. Devreleri yaklaşık eşit uzunlukta tutmak, ısının odaya düzgün dağılması için önemlidir. Aynı salonu 15 cm aralıkla döşeseydiniz 22 × 6,67 × 1,10 ≈ 161 m boru gerekecekti.

Kangal ve devre sayısı nasıl okunur?

Kangal sayısı boru siparişini, devre sayısı ise kolektörün kaç çıkışlı olacağını belirler. İki sonuç birbirinden bağımsızdır: tek bir kangal birden fazla devreye bölünebilir, ancak şap altında boru ek yeri bırakmaktan mümkün olduğunca kaçınıldığı için her devre tek parça borudan oluşturulur. Örneğin 40 m²’lik bir alanı 15 cm aralıkla döşerken 40 × 6,67 × 1,10 ≈ 293 m boru gerekir; azami devre 100 m alınırsa 3 devre (her biri yaklaşık 98 m) ve üç adet 100 m’lik kangal çıkar, arta kalan boru yalnızca yaklaşık 7 m olur. Aynı alanda 120 m’lik kangallar kullanılsaydı yine 3 kangal gerekir, ama yaklaşık 67 m boru artardı.

Dikkat edilecek noktalar

• Alan olarak sabit dolap, mutfak tezgâhı ve klozet gibi boru döşenmeyecek yerleri düşünerek net zemin alanını girin.
• Her oda için ayrı devre kurmak, odaların ayrı ayrı ayarlanabilmesini sağlar; küçük odaları büyük bir devreye bağlamak sıcaklık dengesini bozar.
• Kolektördeki çıkış sayısı devre sayısına eşit olmalıdır; araçtaki devre sonucunu kolektör seçerken başlangıç noktası olarak kullanın.
• Yerden ısıtmanın ısı yükü ve kombi gücü için kombi kapasitesi hesaplama aracına da bakın.
• Boru çapı, şap kalınlığı ve zemin kaplaması üretici talimatına göre belirlenir; bunlar metraj hesabını değiştirmez ama ısı çıkışını etkiler.