DPI nedir, nasıl hesaplanır?
DPI, bir inçlik uzunluğa kaç nokta (piksel) sığdığını gösterir. Bir görselin baskıdaki netliğini ne yalnızca piksel sayısı ne de yalnızca baskı boyutu belirler; belirleyici olan ikisinin oranı, yani efektif çözünürlüktür. Aynı fotoğraf bir kartvizitte çok keskin, bir branda üzerinde ise yumuşak görünebilir, çünkü piksel sayısı sabit kalırken baskı alanı büyür.
Hesap basittir: baskı genişliğini inç cinsine çevirin (santimetre ÷ 2,54 ya da milimetre ÷ 25,4), piksel genişliğini bu değere bölün. Yükseklik için de aynısını yapın; iki değerden küçüğü sınırlayıcıdır. Tersini yapmak da kolaydır: gereken piksel = baskı boyutu (inç) × hedef DPI.
Hangi DPI ne için uygun?
| Çözünürlük | Tipik kullanım | Yorum |
|---|---|---|
| 300 DPI ve üzeri | Broşür, kartvizit, kitap, fotoğraf baskısı | Yakından bakılan işler için ideal |
| 200–299 DPI | Katalog, dergi, duvar posteri | Çoğu iş için sorunsuz |
| 150–199 DPI | Poster, A3–A2 baskı | Yeterli |
| 100–149 DPI | Afiş, branda | Bir iki metreden bakışta kabul edilir |
| 72–99 DPI | Çok büyük boy, ekran | Yalnızca uzaktan bakılan işlerde |
| 72 DPI altı | — | Pikseller belirgin; yeni görsel gerekir |
Bunlar genel kabul gören pratik eşiklerdir; baskı tekniği, malzeme ve firmanın şartnamesi farklı değer isteyebilir.
Örnek hesap: poster baskısı
3.000 × 2.100 piksellik bir görseli 100 × 70 cm poster olarak basmak istediğinizi düşünelim. 100 cm, 39,37 inçtir; 3.000 ÷ 39,37 = 76,2 DPI çıkar. Yükseklikte de 70 cm = 27,56 inç ve 2.100 ÷ 27,56 = 76,2 DPI bulunur. Efektif çözünürlük yaklaşık 76,2 DPI olur; genel eşiklere göre "çok düşük" bir değerdir. Ancak posterin 150 cm mesafeden izleneceğini varsayarsak, 150 cm = 59,06 inç ve 3.438 ÷ 59,06 ≈ 58 DPI sınırı elde edilir. Görsel bu sınırın üstünde kaldığı için o mesafeden yeterli sayılır; daha yakından bakılacaksa daha büyük bir kaynak dosya gerekir.
Örnek hesap: A4 için gereken piksel
A4 baskı 21 × 29,7 cm’dir, yani 8,27 × 11,69 inç. 300 DPI hedefiyle 8,27 × 300 ≈ 2.480 ve 11,69 × 300 ≈ 3.508 piksel gerekir; toplam yaklaşık 8,7 megapiksel eder. 150 DPI yeterliyse gereken boyut 1.240 × 1.754 piksele düşer.
Telefon fotoğrafı ne kadar büyütülebilir?
4.000 × 3.000 pikselli (12 megapiksel) bir telefon fotoğrafı 300 DPI’da yaklaşık 33,9 × 25,4 cm, 150 DPI’da yaklaşık 67,7 × 50,8 cm boyutuna kadar yeterli çözünürlük sağlar. Bundan büyük bir baskı için ya daha yüksek çözünürlüklü bir kaynak ya da uzaktan bakış varsayımı gerekir. Sonuçtaki tablo, görselinizin farklı DPI değerlerinde basılabileceği boyutu santimetre olarak listeler.
Bakış mesafesi neden önemlidir?
Gözün ayırt etme gücü sınırlıdır; yaklaşık bir yay dakikası kabul edilir. Bu varsayımla bir baskının pikselsiz görünmesi için gereken DPI, kabaca 3.438 ÷ bakış mesafesi (inç) kadardır. 30 cm mesafede yaklaşık 291, 1 metrede yaklaşık 87, 3 metrede yaklaşık 29 DPI bulunur. Bu yüzden billboard ve giydirme gibi dev baskılar çok düşük DPI ile de net görünür. Araçtaki "bakış mesafesi" kutusunu doldurursanız yorum bu sınıra göre yapılır.
Baskıya göndermeden önce
- Küçük görseli programda büyütmek netlik kazandırmaz; mümkünse orijinal, yüksek çözünürlüklü dosyayı kullanın.
- Logo, yazı ve çizgiler için vektör dosya (PDF, SVG, AI) kullanın; vektörler her boyutta keskin basılır.
- Matbaanızın istediği taşma (kesim) payını ve renk profilini sorun; çoğu iş için kenarlara birkaç milimetrelik taşma gerekir.
- Görselin en-boy oranı baskı alanıyla uyuşmuyorsa kırpma veya boşluk olacağını unutmayın.
- Ekranda iyi görünen görsel baskıda aynı görünmeyebilir; ekran RGB, baskı CMYK ile çalışır.
