💬 WhatsApp ile Yaz 📞 Hemen Ara

Ortalama Hesaplama: Aritmetik, Ağırlıklı ve Lise Karne Ortalaması

Modu seçin: sayıların aritmetik ortalaması (medyan ve standart sapmayla), ağırlıklı ortalama ya da ders saatine göre lise karne ortalaması ve takdir-teşekkür kontrolü. Sayıları aralarına boşluk koyarak yazın. Kayıt gerekmez; hesap tarayıcınızda yapılır.

  • Ücretsiz
  • Kayıt yok
  • 3 ortalama türü
  • Takdir-teşekkür kontrolü
Ne hesaplamak istiyorsunuz?
Sayıları boşlukla ya da noktalı virgülle ayırın; ondalık için virgül kullanın (örnek: 72,5 85 90). Yaklaşık 30 sayıya kadar girebilirsiniz.
Boşlukla ayırın; ondalık için virgül kullanın. Her değerin ağırlığı aşağıdaki kutuda aynı sırayla yazılır.
Değer sayısı kadar ağırlık yazın. Yüzde (toplamı 100) ya da kredi, ders saati gibi bir sayı olabilir; oranlar kullanılır.
Karnenizdeki dönem puanlarını, puanla değerlendirilen dersler için boşlukla ayırarak yazın (0–100).
Her dersin haftalık ders saatini, puanlarla aynı sırada yazın. Örnek değerler yalnızca gösterim içindir.
Özürsüz 10 gün veya toplam 30 gün sınırı (bazı öğrenci gruplarında farklı) aşılırsa belge verilmez.
Kısaca
  • Aritmetik ortalama = toplam ÷ sayı adedi; ağırlıklı ortalama = Σ(değer × ağırlık) ÷ Σ ağırlık.
  • Lise karne ortalaması, ders puanlarının haftalık ders saatiyle ağırlıklı ortalamasıdır; 70,00–84,99 arası teşekkür, 85,00 ve üzeri takdir ortalamasıdır.
  • Takdir ve teşekkür için ortalamaya ek olarak davranış puanı 100 olmalı, başarısız ders ve devamsızlık sınırı aşımı bulunmamalıdır.

Ortalama nedir, hangi türleri var?

Ortalama, bir grup sayıyı tek bir temsilci değerle özetler. Bu araç üç durumu kapsar: sayıların aritmetik ortalaması, ağırlıklı ortalama ve lise karne ortalaması. Aritmetik ortalamada bütün sayılar eşit sayılır: ortalama = sayıların toplamı ÷ sayı adedi. Ağırlıklı ortalamada her değerin bir ağırlığı vardır: ortalama = Σ(değer × ağırlık) ÷ Σ ağırlık. Ağırlıkların hepsi eşitse iki sonuç aynıdır.

Aritmetik ortalama, medyan ve standart sapma

Aritmetik modda araç, ortalamaya ek olarak medyanı (sıralanmış listenin ortasındaki değer), tepe değeri (en sık geçen sayı) ve standart sapmayı verir. Standart sapma sayıların ortalamadan ne kadar dağıldığını gösterir. Tüm grubu kapsayan “anakütle” biçimi sayı adedine, daha büyük bir grubun örneği için kullanılan “örneklem” biçimi adedin bir eksiğine bölünür; araç ikisini de yazar. Birkaç aşırı uç değer ortalamayı yanıltabilir, böyle durumlarda medyan daha dengeli bir özettir.

Örnek: 72, 85, 90, 64, 78 ve 91 sayılarının toplamı 480, adedi 6’dır; ortalama 80 çıkar. Sıralanmış liste 64, 72, 78, 85, 90, 91 olduğundan medyan (78 + 85) ÷ 2 = 81,5 olur. Ortalamadan farkların kareleri toplamı 570’tir; anakütle standart sapması √(570 ÷ 6) ≈ 9,75, örneklem standart sapması √(570 ÷ 5) ≈ 10,68.

Ağırlıklı ortalama

Notların önemi eşit değilse ağırlıklı ortalama kullanılır. Değerler 60, 80 ve 90, ağırlıklar sırasıyla 30, 50 ve 20 olsun: (60 × 30 + 80 × 50 + 90 × 20) ÷ 100 = 7.600 ÷ 100 = 76. Aynı üç not düz ortalamayla 76,67 verirdi; 90 notunun ağırlığı en düşük (20), 60 notunun ağırlığı ise 30 olduğu için ağırlıklı sonuç daha düşük çıkar. Ağırlıklar yüzde olmak zorunda değildir; kredi veya ders saati gibi herhangi bir pozitif sayı olabilir, araç oranları kullanır.

Lise karne ortalaması ve takdir-teşekkür

Lisede dönem ortalaması, derslerin haftalık ders saatiyle ağırlıklandırılır: ortalama = Σ(ders puanı × haftalık ders saati) ÷ Σ ders saati. MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği’ne göre dönem puanlarının ağırlıklı ortalaması en az 70,00 olan, davranış puanı 100 olan ve başarısız dersi bulunmayan öğrenci ödüllendirilir.

Dönem ağırlıklı ortalamasıBelge
85,00 ve üzeriTakdir belgesi
70,00 – 84,99Teşekkür belgesi
70,00’in altıBaşarı belgesi verilmez

Ortaöğretim süresince en az üç öğretim yılının bütün dönemlerinde takdir alan öğrenciye üstün başarı belgesi verilir. Yönetmelikteki devamsızlık hükmüne göre özürsüz devamsızlığı 10 günü ya da toplam devamsızlığı 30 günü aşan öğrenci (bazı öğrenci gruplarında sınırlar farklıdır) o yıl teşekkür, takdir, onur ve üstün başarı belgesi alamaz. Belgeyi okul öğrenci ödül ve disiplin kurulu verir; araç bu üç şartı sizin işaretlediğiniz kutulara göre değerlendirir.

Örnek: sekiz dersin puanları 90, 85, 78, 92, 70, 88, 95 ve 80; haftalık ders saatleri 5, 6, 2, 2, 2, 2, 2 ve 2 olsun. Puan × saat toplamı 1.966, toplam ders saati 23’tür; ağırlıklı ortalama 1.966 ÷ 23 = 85,48 çıkar ve takdir ortalamasına ulaşılır. Puanların düz ortalaması ise 678 ÷ 8 = 84,75’tir; yani ders saatini hesaba katmadan bakan biri teşekkür aralığında görünür. Ders saatinin neden önemli olduğunu bu fark gösterir.

Kullanırken dikkat edilecekler

  • Sayıları doğru ayırın: boşluk ya da noktalı virgül kullanın; virgül ondalık işaretidir. “70,85,90” yazarsanız araç bunun tek bir sayı olmadığını bildirir.
  • Sıra önemlidir: ağırlıklı ve lise modunda değerler ile ağırlıklar (ders puanı ile ders saati) aynı sırada olmalı, sayıları eşit olmalıdır.
  • Karnedeki ortalamaya bakın: kesin sonucu e-Okul’daki karne belirler; yuvarlama farkları eşiğe çok yakın ortalamalarda belge durumunu değiştirebilir.
  • Ortaokul ve ilkokul farklıdır: bu araçtaki takdir-teşekkür kontrolü lise yönetmeliğine göredir.
  • Üniversite için ayrı araçlar var: harf notu ve krediyle ortalama için not ortalaması hesaplama, tek bir dersin vize-final notu için vize final ortalama hesaplama aracına bakın.
Not: Bu araç girdiğiniz değerlerle yapılan bir ön hesaptır ve resmî karne ya da belge yerine geçmez. Takdir, teşekkür ve diğer belgelere ilişkin kesin karar okulunuzun ödül ve disiplin kurulunca, güncel yönetmeliğe göre verilir; bilgilendirme amaçlıdır.

Sık Sorulan Sorular

Ortalama nasıl hesaplanır?
Aritmetik ortalamada sayıların toplamı sayı adedine bölünür. Örneğin 72, 85, 90, 64, 78 ve 91 sayılarının toplamı 480, adedi 6 olduğundan ortalama 480 ÷ 6 = 80’dir. Sayıların önemi farklıysa ağırlıklı ortalama kullanılır: her değer ağırlığıyla çarpılıp toplanır ve ağırlıkların toplamına bölünür.
Aritmetik ve ağırlıklı ortalama arasındaki fark nedir?
Aritmetik ortalamada her sayı eşit sayılır. Ağırlıklı ortalamada bazı değerler sonuca daha çok etki eder; örneğin finalin %50, ödevin %20 olduğu bir derste final notu ortalamayı daha çok belirler. Ağırlıklar eşitse iki sonuç aynı çıkar. Araçta ağırlıklı modda her değerin yanına aynı sırayla bir ağırlık yazarsınız.
Lise karne ortalaması nasıl hesaplanır?
Her dersin puanı haftalık ders saatiyle çarpılır, çarpımlar toplanır ve toplam ders saatine bölünür. Ders saati fazla olan ders ortalamaya daha çok etki eder; bu yüzden karne ortalaması, derslerin puanlarının düz ortalamasından farklı çıkabilir. Araçta lise modunu seçip puanları ve haftalık ders saatlerini aynı sırayla yazmanız yeterlidir.
Takdir ve teşekkür belgesi için ortalama kaç olmalı?
MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği’ne göre dönem puanlarının ağırlıklı ortalaması en az 70,00 olan, davranış puanı 100 olan ve başarısız dersi bulunmayan öğrenciye 70,00–84,99 arasında teşekkür, 85,00 ve üzerinde takdir belgesi verilir. Ortaöğretim süresince en az üç öğretim yılının bütün dönemlerinde takdir alan öğrenciye üstün başarı belgesi verilir. Devamsızlık sınırını aşan öğrenci ilgili yıl bu belgeleri alamaz.
Ortaokul ve ilkokulda da aynı kurallar mı geçerli?
Hayır, ortaokul ve ilkokul için ayrı bir yönetmelik (Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği) geçerlidir ve ders bazlı koşullar farklı olabilir. Bu araçtaki takdir-teşekkür kontrolü lise (Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği) için hazırlandı. Ortaokul için okulunuzun idaresine veya yönetmeliğin güncel metnine bakın.
Medyan, ortalamadan nasıl farklıdır?
Medyan, sayılar küçükten büyüğe sıralandığında ortadaki değerdir; sayı adedi çiftse ortadaki iki değerin ortalaması alınır. Ortalama tüm sayılardan etkilenirken medyan uç değerlerden az etkilenir. Örneğin 10, 12, 11, 13 ve 90 için ortalama 27,2, medyan 12’dir; tek bir uç değer ortalamayı yukarı çekmiştir.
Standart sapma ne anlatır, anakütle ve örneklem farkı nedir?
Standart sapma, sayıların ortalamadan ortalama ne kadar uzaklaştığını gösterir; küçükse sayılar ortalamaya yakındır. Elinizdeki sayılar incelediğiniz grubun tamamıysa anakütle standart sapması (n’e bölünür), daha büyük bir grubun örneğiyse örneklem standart sapması (n − 1’e bölünür) kullanılır. Araç ikisini birlikte gösterir.
Üniversite ortalamasını ve vize-final notunu nasıl hesaplarım?
Harf notu ve krediyle çalışan üniversite ortalaması için not ortalaması (AGNO) hesaplama, tek bir dersin vize ve final notlarından başarı notu ile gereken final için vize final ortalama hesaplama aracını kullanın.

Bu araç hangi işletmeler için?

Bu ücretsiz araç, aşağıdaki sektörlerde çalışan işletmelerin müşterilerine sunduğu hesaplamalar için hazırlandı. Siz de bu alanda hizmet veriyorsanız sektörünüze özel web sitesi sayfamıza göz atabilirsiniz.

Aynı alandaki diğer araçlar

Eğitim, Kurs ve Dershane araçlarının tümü → · Tüm sektör araçları →

Sitenizde de böyle araçlar yayınlayın

Tuba Yazılım olarak Eğitim, Kurs ve Dershane alanındaki işletmelere Kurumsal Tanıtım Web Sitesi hazırlıyoruz: hızlı açılan, Google ve yapay zekâ aramalarına uyumlu, teklif formlu ve bu sayfadaki gibi hesaplama araçlı siteler. Aracı kendi sitenize de ekleyebiliriz.